Trong quá trình tiếp đón bệnh nhân, bác sĩ Mai Văn Lực, Khoa Phẫu thuật Thận - Tiết niệu, Bệnh viện E đã gặp không ít trường hợp sỏi thận dẫn tới những biến chứng nghiêm trọng.
Điển hình là trường hợp bệnh nhân nam 65 tuổi được gia đình đưa đến viện trong đêm vì đau dữ dội vùng thắt lưng.
Qua khai thác tiền sử, trước đó bệnh nhân từng đi siêu âm và phát hiện có sỏi thận. Tuy nhiên, do được thông báo viên sỏi còn nhỏ nên ông chủ quan, không điều trị và cũng không tái khám.
Trong đợt này, bệnh nhân có cơn đau quặn thắt vùng thắt lưng bên trái bất ngờ xuất hiện nhưng thay vì đi khám, bệnh nhân đã đi tiêm thuốc giảm đau. Sau tiêm, cơn đau tạm dịu xuống khiến ông nghĩ rằng tình trạng đã ổn định.
Sang ngày hôm sau, cơn đau vùng thận trái lại bùng phát dữ dội hơn. Thuốc giảm đau không còn tác dụng, bệnh nhân đau đớn, ăn uống vào là nôn ói liên tục, cơ thể mệt lả, kiệt sức. Gia đình buộc phải thuê xe đưa ông vượt hàng chục cây số đến Bệnh viện E cấp cứu.
Hình ảnh CT đài bể thận của bệnh nhân bị vỡ (ảnh BSCC).
Theo bác sĩ Lực, trường hợp của bệnh nhân trên có cơn đau quặn thận điển hình do sỏi niệu quản gây biến chứng cấp. Bệnh nhân có biểu hiện sốt nhẹ, gai rét. Khi bác sĩ thực hiện nghiệm pháp rung thận trái, chỉ một tác động rất nhẹ vào vùng hố thắt lưng cũng khiến người bệnh đau giật nảy mình.
Kết quả chụp CT cho thấy thủ phạm gây ra cơn đau dữ dội là viên sỏi kích thước chỉ 5mm, mắc kẹt ở đoạn 1/3 dưới niệu quản trái.
“Đáng lo ngại, viên sỏi nhỏ này đã gây biến chứng vỡ bể thận trái. Hình ảnh chụp CT cho thấy nước tiểu rò rỉ ra khoang sau phúc mạc và khoang quanh thận trái với số lượng nhiều. Nếu không được xử trí kịp thời, vùng dịch tích tụ có nguy cơ trở thành ổ nhiễm trùng, thậm chí dẫn đến nhiễm trùng huyết”, bác sĩ Lực chia sẻ.
Bệnh nhân được đưa lên phòng mổ cấp cứu. Các bác sĩ tiến hành nội soi tán sỏi, đồng thời đặt ống thông JJ để tạo đường dẫn nước tiểu từ thận xuống bàng quang, giúp giải áp hệ thống tiết niệu và tạo điều kiện cho vị trí vỡ tự hồi phục.
Theo bác sĩ Lực, trường hợp này cho thấy kích thước viên sỏi không phải yếu tố duy nhất quyết định mức độ nguy hiểm. Trong thực tế, những viên sỏi nhỏ khoảng 4-6mm có khả năng di chuyển xuống niệu quản, gây tắc nghẽn đột ngột. Khi nước tiểu vẫn được thận bài tiết nhưng không thể thoát xuống dưới, áp lực trong đài bể thận tăng cao, có thể dẫn đến những biến chứng nghiêm trọng như vỡ bể thận.
Không chủ quan với sỏi thận
Bác sĩ Mai Văn Lực cho biết điều khiến người làm nghề trăn trở không chỉ là những biến chứng nặng nề mà còn là sự chủ quan của người bệnh khi phát hiện sỏi thận. Ví như trường hợp bệnh nhân 65 tuổi, viên sỏi chỉ 5mm nhưng đã gây tắc niệu quản và vỡ bể thận.
Bác sĩ cũng cảnh báo người bệnh không nên chủ quan khi thấy cơn đau tạm thời thuyên giảm sau tiêm thuốc giảm đau. Thuốc có thể làm giảm cảm giác đau nhưng không giải quyết được nguyên nhân gây tắc nghẽn. Trong khi đó, tình trạng bên trong đường tiết niệu vẫn có thể tiếp tục diễn biến xấu. Đặc biệt, hiện nhiều người vẫn chủ quan khi phát hiện sỏi thận dẫn tới phải cấp cứu trong tình trạng vỡ bể thận, phải cắt thận do mất chức năng.
Để bảo vệ thận, người dân cần thăm khám và theo dõi khi phát hiện sỏi thận, không nên tự đánh giá mức độ nguy hiểm chỉ dựa vào kích thước viên sỏi. Đặc biệt, khi xuất hiện cơn đau quặn vùng thắt lưng lan xuống bụng dưới, kèm nôn ói liên tục, sốt, rét run hoặc đau không thuyên giảm sau khi dùng thuốc giảm đau thông thường, người bệnh cần đến cơ sở y tế có chuyên khoa Tiết niệu để được kiểm tra và xử trí kịp thời.
Các phương pháp nội soi tán sỏi hiện nay giúp can thiệp ít xâm lấn, tạo điều kiện điều trị hiệu quả cho nhiều trường hợp. Tuy nhiên, điều quan trọng vẫn là phát hiện, theo dõi và điều trị đúng thời điểm, tránh để những viên sỏi tưởng chừng nhỏ bé gây tổn thương nghiêm trọng cho thận.
