Ngày 22/9/2026 tại Athens, Hy Lạp, trong khuôn khổ Hội nghị quốc tế "Khúc ca Hòa Bình - Đối thoại Văn hóa và Tri thức", ca sĩ Nguyễn Thị Huyền Trang được Liên hiệp các Hội UNESCO Việt Nam vinh danh và trao chứng nhận "Nghệ sĩ tiên phong gìn giữ và phát huy âm nhạc dân gian 2026" (Pioneering Artist in Safeguarding and Promoting Folk Music 2026).
Huyền Trang được ông Ioannis Maronitis - Chủ tịch Liên đoàn các Hội UNESCO khu vực châu Âu và Bắc Mỹ" trao chứng nhận "Nghệ sĩ tiên phong gìn giữ và phát huy âm nhạc dân gian 2026". (Ảnh: NVCC)
Sự kiện diễn ra nhân dịp Lễ ký kết Thỏa thuận hợp tác giữa Liên hiệp các Hội UNESCO Việt Nam và Liên đoàn các Hội UNESCO Châu Âu và Bắc Mỹ. Theo thông tin từ ban tổ chức, danh hiệu được xét chọn dựa trên nhiều tiêu chí liên quan đến quá trình hoạt động nghệ thuật, những đóng góp trong bảo tồn, sáng tạo và lan tỏa các giá trị âm nhạc dân gian, cũng như khả năng đưa di sản âm nhạc truyền thống đến gần hơn với công chúng đương đại và bạn bè quốc tế.
Việc lựa chọn Huyền Trang được xem là sự ghi nhận đối với hành trình của nữ nghệ sĩ trong việc kết nối âm nhạc dân gian với đời sống đương đại, đồng thời góp phần gìn giữ, kế thừa và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống trong bối cảnh hội nhập quốc tế.
Chia sẻ sau khi nhận danh hiệu, Huyền Trang cho biết cô hạnh phúc bởi đây không chỉ là sự ghi nhận, động viên mà còn tiếp thêm niềm tin vào con đường âm nhạc đã lựa chọn.
Huyền Trang cho biết việc gìn giữ và phát huy những giá trị truyền thống, di sản, bản sắc của mỗi quốc gia trong xu thế hội nhập toàn cầu không phải điều dễ dàng. Là nghệ sĩ theo đuổi âm nhạc dân gian hơn chục năm, cô ý thức về điều này và muốn tiếp tục con đường đã chọn, không chỉ để phát triển sự nghiệp mà còn góp phần gìn giữ, phát huy những giá trị văn hóa Việt Nam.
Trong chuyến đi Hy Lạp, nữ ca sĩ có dịp giao lưu với các nghệ sĩ và xem đoàn nghệ thuật Văn nghệ dân gian và Múa truyền thống Crete biểu diễn tại Athens. Theo Huyền Trang, trải nghiệm này giúp cô hiểu thêm về giá trị của nghệ thuật truyền thống ở mỗi quốc gia đồng thời thúc đẩy cô tiếp tục hoàn thiện bản thân trên con đường âm nhạc dân gian.
Huyền Trang sinh ra và lớn lên tại Nghệ An, nơi dân ca ví, giặm hiện diện trong đời sống và ký ức của nhiều thế hệ. Những câu ví, điệu giặm, lời ru của bà, của mẹ trở thành một phần môi trường văn hóa mà nữ ca sĩ tiếp xúc từ nhỏ.
Cô từng tham gia các cuộc thi Sao Mai năm 2011 và 2013. Ở lần thứ hai, Huyền Trang đoạt danh hiệu quán quân dòng nhạc dân gian. Từ dấu mốc này, cô theo đuổi con đường âm nhạc gắn với chất liệu dân gian và quê hương trong suốt 13 năm qua.
Trong cách hát của Huyền Trang, âm hưởng miền Trung thể hiện qua sự mềm mại, độ ngọt, khả năng ngân và nối câu. Cách nhả chữ cũng mang dấu ấn của tiếng nói quê nhà. Với nữ ca sĩ, đây không chỉ là những kỹ thuật được rèn luyện mà còn là những yếu tố hình thành từ môi trường sống và ký ức.
Sau Sao Mai 2013, Huyền Trang tiếp tục thực hiện nhiều sản phẩm âm nhạc gắn với dân gian như album "Lời trái tim" cùng các ca khúc "Điệu ví dặm là em", "Thương ơi điệu ví", "Mơ quê", "Ca dao em và tôi". Những dự án sau đó như "Đóa sen ngời", "Mãi vẹn nguyên", "Không can chi mô", "Về miền ký ức" hay "Quê ơi" tiếp tục khai thác chất liệu quê hương theo những cách khác nhau.
Với giới trẻ, âm nhạc dân gian có thể không phải lựa chọn đầu tiên khi mở một ứng dụng nghe nhạc. Nhưng điều đó không có nghĩa người trẻ quay lưng với truyền thống. Vấn đề nằm ở cách những giá trị cũ được kể lại bằng ngôn ngữ của hôm nay. Nhìn từ hành trình 13 năm của Sao Mai Huyền Trang, có thể thấy dân gian hoàn toàn có thể trẻ hơn, gần hơn và tiếp tục sống trong đời sống đương đại nếu người nghệ sĩ biết làm mới mà không làm mất đi phần cốt lõi.
