Theo thông tin từ Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh, khuya 20/10, những kiện hàng đầu tiên của hệ thống xạ trị proton MEVION S250-FIT đã được vận chuyển đến cơ sở bệnh viện đang được xây dựng tại Phú Mỹ Hưng, TP.HCM. Đây là hệ thống xạ trị proton thế hệ mới nhất của Mỹ, có giá trị gần 2.000 tỷ đồng.
TTND.TS.BS.CKII Phạm Xuân Dũng, Giám đốc Trung tâm Ung bướu, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM, cho biết hệ thống xạ trị proton MEVION S250-FIT đã được ứng dụng tại Bệnh viện Đại học Stanford (Mỹ). Theo Tâm Anh, bệnh viện này là đơn vị thứ hai trên thế giới và đầu tiên tại châu Á đặt mua hệ thống.
BV Tâm Anh đón lô linh kiện đầu tiên của “siêu máy” xạ trị proton gần 2.000 tỷ đồng, dự kiến đưa vào hoạt động giữa năm 2027. Ảnh: Tâm Anh Hospital
Sự kiện đánh dấu một cột mốc trong quá trình tiếp nhận và chuyển giao công nghệ xạ trị proton tại Việt Nam. Trước đó, vào cuối tháng 9, đoàn chuyên gia, bác sĩ thuộc Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh đã đến thăm và làm việc trực tiếp tại nhà máy Mevion ở Mỹ, chuẩn bị cho quá trình bàn giao, lắp đặt và vận hành hệ thống.
BS.CKII Nguyễn Thế Hiển, Trưởng khoa Xạ trị, Trung tâm Ung bướu, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM, cùng kỹ sư Trần Ánh Dương, kỹ sư vật lý y khoa trưởng của khoa, đã có mặt để theo dõi quá trình tiếp nhận những kiện hàng đầu tiên.
Theo đại diện bệnh viện, Tâm Anh đang trong quá trình hoàn thiện khu vực boong-ke chuyên dụng để sớm lắp đặt phần khung/đế quan trọng của hệ thống xạ trị proton MEVION S250 FIT trong thời gian tới.
Công nghệ xạ trị thế hệ mới
Theo BS.CKII Nguyễn Thế Hiển, các hệ thống xạ trị truyền thống thường để người bệnh nằm cố định trong khi máy quay quanh cơ thể. Trong khi đó, MEVION S250-FIT sử dụng chùm tia cố định, kết hợp hệ thống định vị và xoay người bệnh với độ chính xác cao để tạo ra các góc chiếu cần thiết.
Thiết kế này cho phép điều chỉnh chính xác góc tiếp cận và khoảng cách, tối ưu khả năng đưa chùm tia proton đến khu vực có khối u trên cơ thể. Bên cạnh đó, công nghệ AI hỗ trợ cá thể hóa việc định vị tổn thương, điều chỉnh liều lượng, vị trí và tốc độ chiếu xạ nhằm hạn chế tối đa ảnh hưởng đến các mô lành xung quanh.
Hệ thống được kỳ vọng giúp kiểm soát tác dụng phụ và biến chứng sau điều trị. Điều này đặc biệt có ý nghĩa đối với trẻ em mắc ung thư, bởi đây là nhóm đang trong giai đoạn phát triển và nhạy cảm với bức xạ.
MEVION S250-FIT cũng được giới thiệu với khả năng hỗ trợ điều trị các khối u nằm ở vị trí khó, phức tạp và nguy hiểm như đầu mặt cổ, não, đường tiêu hóa, gan, phổi…
Một điểm đáng chú ý khác là thiết kế tư thế ngồi. Theo thông tin từ bệnh viện, tư thế này có thể cải thiện sinh lý hô hấp, giảm chuyển động của cơ hoành và các cơ quan trong lồng ngực, ổ bụng. Qua đó, hệ thống hỗ trợ nâng cao độ chính xác khi chiếu xạ, thu hẹp biên điều trị và giảm liều bức xạ lên mô lành.
Hệ thống ghế ngồi được thiết kế cũng phù hợp với những bệnh nhân gặp khó khăn khi phải nằm lâu, chẳng hạn người cao tuổi, người bị đau cột sống, suy hô hấp hoặc béo phì.
Bước đột phá từ hệ thống khổng lồ đến siêu máy nhỏ gọn
Dù xạ trị proton đã được phát triển từ những năm 1950, công nghệ này vẫn gặp nhiều rào cản trong quá trình triển khai rộng rãi do quy mô và chi phí đầu tư lớn.
Các hệ thống xạ trị proton truyền thống có cấu trúc đồ sộ, được ví như một “trung tâm hạt nhân thu nhỏ”, với diện tích lên đến hàng nghìn mét vuông. Những hệ thống này cần máy gia tốc riêng, thiết bị quay nặng hàng trăm tấn và hệ thống che chắn phức tạp. Quá trình xây dựng, lắp đặt có thể kéo dài nhiều năm.
Trong khi đó, MEVION S250-FIT được thiết kế theo hướng tích hợp máy gia tốc trực tiếp và chuyển tư thế điều trị của người bệnh từ nằm sang ngồi. Nhờ kết cấu được tinh giản, hệ thống có diện tích lắp đặt khoảng 111,5 m², nhỏ gọn hơn đáng kể so với nhiều mô hình xạ trị proton truyền thống.
Thiết kế này được kỳ vọng giúp đơn giản hóa quá trình triển khai, tạo điều kiện thuận lợi hơn cho việc lắp đặt và vận hành công nghệ xạ trị proton. Qua đó, người bệnh tại Việt Nam có thêm cơ hội tiếp cận phương pháp điều trị ung thư kỹ thuật cao ngay trong nước, giảm nhu cầu ra nước ngoài đối với những trường hợp phù hợp.
Theo kế hoạch, MEVION S250-FIT sẽ được lắp đặt tại Bệnh viện Tâm Anh từ đầu năm 2027, vận hành thử nghiệm và dự kiến chính thức hoạt động từ giữa năm 2027. Hệ thống dự kiến được đưa vào sử dụng cùng thời điểm khánh thành Bệnh viện Đa khoa và Ung bướu Tâm Anh tại khu đô thị Phú Mỹ Hưng, TP.HCM.
