Giữa thời điểm cái gì cũng leo thang, bài toán chi tiêu mỗi ngày trở thành thứ phải “cân não” thật sự: Chưa hết tháng đã hết lương, thậm chí âm sang tháng sau thì bao giờ mới thoát được cảnh này?
Từ những phương án siết chặt chi tiêu như: Tự đi chợ nấu ăn, bỏ trà sữa, hạn chế mua sắm…; thì nhiều người bắt đầu chuyển sang những thay đổi lớn hơn như: Cất luôn xe máy, ô tô, chuyển sang đạp xe hoặc đi bus, metro để giảm chi phí.
Nếu như anh Lê Định từng gây sốt mạng khi chuyển từ xe máy sang đạp xe đi làm quãng đường 24km mỗi ngày. Thì chị Dung (33 tuổi, nhân viên văn phòng sống tại TP.HCM) cũng có phương án tối ưu chi phí khi chọn cất ô tô chuyển sang đi metro, tiết kiệm 200.000 gửi xe mỗi ngày.
Chị Dung "metro".
Sau 1 năm kiên trì đi làm bằng metro, bắt đầu từ tháng 3/2025 đến nay, chị Dung đã nhận thấy những thay đổi rõ rệt trong “bản đồ tài chính cá nhân”.
“Đi làm bằng metro khiến mình bớt… lười”
Mỗi ngày của chị Dung bắt đầu từ 6h30 phút sáng. Bắt đầu bằng các hoạt động quen thuộc, từ vệ sinh cá nhân, cho tới ăn sáng, nấu ăn mang đi làm, chọn một bộ outfit phù hợp.
Chị Dung tranh thủ dậy sớm dọn dẹp nhà cửa, nấu ăn mang đi làm.
Sau đó, chị di chuyển từ nhà ở đường Võ Nguyên Giáp, phường Hiệp Phú đến nhà ga Thủ Đức, lúc 8h15. Quãng đường này khoảng 400m2, nên chị lựa chọn đi bộ, mất khoảng 10 phút. Đây cũng được xem như một bài tập vận động nhẹ nhàng vào buổi sáng.
Thông thường, chị lên metro lúc 8h30 và di chuyển thẳng đến ga đầu - Bến Thành. Tổng thời gian này mất khoảng 20-25 phút. Trên xe, chị Dung hoàn toàn có thể giành thời gian này để check công việc, hoặc đôi khi chỉ đơn giản là lướt mạng xã hội, giải trí.
Khoảng 8h15 chị Dung rời nhà.
Thói quen đi bộ vào sáng sớm giúp chị Dung cải thiện sức khỏe, tinh thần bắt đầu một ngày mới.
Đến ga metro, chị bắt đầu những thao tác quen thuộc. Do đã mua vé tháng, chị đến và quét mã để lên tàu.
Vừa tránh được tình trạng kẹt xe, lại tiết kiệm chi phí hơn rất nhiều, chị Dung cho biết sẽ duy trì việc đi metro lâu dài.
Đến điểm dừng, chị tiếp tục đón xe buýt hoặc xe công nghệ để đi nốt quãng đường khoảng 2,4km đến công ty. Chi phí dưới 20 nghìn đồng nếu lựa chọn di chuyển bằng xe bus hoặc xe máy công nghệ. Còn nếu chọn xe hơi công nghệ vào những ngày trời quá nắng, mưa thì mất khoảng 30 nghìn đồng.
Quãng đường này mất khoảng 10-15 phút.
Sau khi xuống ga Bến Thành, chị gọi xe công nghệ để đến chỗ làm. Tổng cổng quãng đường từ nhà đến công ty mất khoảng hơn 50 phút.
Buổi chiều sau khi tan ca, hành trình cứ thế đảo chiều.
“So với trước đây khi mình còn đi làm bằng ô tô, hành trình này vừa nhanh, vừa mát, lại không phải lo kẹt xe. Đi làm mà đầu óc nhẹ hơn hẳn”, chị chia sẻ.
Điểm khiến chị duy trì lâu dài không chỉ nằm ở chi phí, mà còn ở sự ổn định và chủ động về thời gian. Sau một năm, chị Dung hình thành thói quen dậy sớm hơn, chuẩn bị đồ ăn từ nhà, căn giờ chính xác để không bị trễ chuyến. Mọi thứ dần trở thành một guồng quen thuộc.
Một thay đổi thú vị mà chính chị Dung cũng không ngờ tới:
Metro giúp chị… bớt lười.
Trước đây, vì nhà ở xa trung tâm, mỗi lần muốn vào quận 1 ăn uống hay gặp bạn bè là một lần “đắn đo” vì đường xa, kẹt xe, gửi xe bất tiện. Nhưng hiện tại, mọi thứ đơn giản hơn rất nhiều.
“Chỉ cần lên metro là đi thẳng vào trung tâm. Không cần nghĩ chuyện gửi xe hay tìm đường. Thành ra mình lại đi nhiều hơn, khám phá nhiều hơn”, chị nói.
Những buổi cà phê sáng, dạo phố hay gặp gỡ bạn bè giờ đây trở thành một phần quen thuộc trong nhịp sống cuối tuần của chị.
“Cắt” 52 triệu tiền đổ xăng, gửi xe mỗi năm để chuyển sang tiêu tiền cho thứ thấy đáng hơn
Quyết định ban đầu của chị Dung xuất phát từ một lý do rất thực tế: Chi phí sử dụng ô tô đi làm quá cao.
“Nếu tính trung bình, trước đây mỗi ngày mình tốn khoảng 200 nghìn tiền xăng, gửi xe… Một tuần 5 ngày thì cả năm rơi vào khoảng 52 triệu đồng”, chị cho biết.
Chị khẳng định mình đã tiết kiệm được một khoản đáng kể, cả về tiền bạc lẫn thời gian và năng lượng. “Không chỉ tiết kiệm tiền, mình còn đỡ căng thẳng vì kẹt xe. Sức khỏe và tinh thần cũng tốt hơn rất nhiều”, chị nói.
Trước câu hỏi: “Có thông tin chị tiết kiệm được ‘vài chỉ vàng’ sau 1 năm cất ô tô đi metro?” - trả lời câu hỏi này chị Dung cho hay: “Nói ‘vài chỉ vàng’ là cách nói vui nhưng thật ra mình cũng chọn là 1 kênh tích lũy. Khi không còn sử dụng ô tô cho việc đi làm hàng ngày, mình tiết kiệm được một khoản chi phí đáng kể như xăng xe, gửi xe, bảo dưỡng… Thay vì tiêu hết, mình chọn trích một phần để tích lũy dần”.
Với chị Dung, vàng là một kênh tích lũy khá phù hợp cho dân văn phòng vì đơn giản, dễ mua, không cần theo dõi quá nhiều như các kênh đầu tư khác mà vẫn giữ giá trị tương đối ổn định theo thời gian. Mỗi tháng chỉ cần dành ra một khoản nhỏ, tích lũy từng chút một, lâu dài sẽ thành một khoản đáng kể.
Đi sâu vào câu chuyện quản lý chi tiêu - tiết kiệm với một người phụ nữ ở tuổi 33 - hiện đang làm nhân viên văn phòng ở TP.HCM chị Dung cho hay luôn cố gắng tiết kiệm ít nhất 30% thu nhập, đồng thời xây dựng quỹ dự phòng để tránh rơi vào tình huống bị động.
Chị luôn duy trì kỷ luật tài chính bằng cách chia thu nhập thành các phần rõ ràng: chi tiêu - tiết kiệm - trải nghiệm.
Đó cũng là phương pháp mà chị áp dụng từ thời điểm mới ra trường bắt đầu đi làm cho đến hiện tại, chỉ có sự thay đổi về con số, tùy vào mức thu nhập và tình hình chi tiêu ở các giai đoạn khác nhau.
Cụ thể: Khoảng 50% thu nhập cho chi phí sinh hoạt; Ít nhất là 30% cho tiết kiệm; Phần còn lại dành cho đầu tư hoặc trải nghiệm.
Trong bối cảnh chi phí sinh hoạt ngày càng tăng, chị Dung không chọn cách “cắt hết”, mà điều chỉnh theo hướng có chọn lọc. Ví dụ, chị ưu tiên các khoản thiết yếu như ăn uống tại nhà nhiều hơn, giảm tần suất ăn ngoài. Với cà phê hay mua sắm, chị vẫn duy trì nhưng cân nhắc kỹ trước khi chi.
Nếu tháng nào chi phí tăng, chị sẽ linh hoạt giảm tỷ lệ tiết kiệm, nhưng vẫn đảm bảo duy trì thói quen tích lũy.
Ngoài ra, chị theo đuổi lối sống tối giản, đó là chỉ mua khi thực sự cần. Ví dụ, giày thể thao chỉ cần một đôi dùng lâu dài, nước hoa dùng hết mới mua tiếp.
“Với mình, đủ là được. Ưu tiên chất lượng hơn số lượng, không để cảm xúc FOMO chi phối”, chị chia sẻ.
Trước những ý kiến cho rằng: “Tiết kiệm chi phí đi lại nhưng vẫn sẵn sàng chi tiền cho những bữa ăn đắt đỏ là mâu thuẫn” , chị Dung thẳng thắn: “ Không phải mâu thuẫn, mà là lựa chọn ưu tiên”.
Theo chị, những khoản chi cố định như đi lại là nơi có thể tối ưu mà không ảnh hưởng nhiều đến chất lượng cuộc sống. Ngược lại, các trải nghiệm như ăn uống, gặp gỡ bạn bè hay tự thưởng cho bản thân lại mang giá trị tinh thần rõ rệt. “Cân bằng tài chính không phải là cắt giảm tất cả, mà là biết tiết kiệm ở chỗ nên tiết kiệm và chi cho những điều thực sự đáng giá” , chị nói.
Ví dụ như việc tối ưu chi phí cố định, như chuyển sang đi metro giúp chị có thêm “không gian tài chính” để chi cho những điều mình yêu thích, đặc biệt là du lịch.
“Với mình, mỗi chuyến đi không chỉ là nghỉ ngơi mà còn là cách mở rộng góc nhìn. Sau mỗi hành trình, mình thấy bản thân trưởng thành hơn”, chị chia sẻ.
