Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc vừa ký Quyết định số 1918/QĐ-TTg ngày 2/10/2026 của Thủ tướng Chính phủ, phê duyệt mở rộng Khu kinh tế Vũng Áng, tỉnh Hà Tĩnh. Quyết định có hiệu lực kể từ ngày ký ban hành.
Theo quyết định, phần diện tích đất liền của Khu kinh tế Vũng Áng sau mở rộng bao gồm toàn bộ diện tích các xã, phường Sông Trí, Hải Ninh, Vũng Áng, Hoành Sơn, Kỳ Hoa, Kỳ Khang, Kỳ Anh, Kỳ Xuân và một phần xã Kỳ Văn. Cùng với 15.000 ha mặt biển, tổng quy mô khu kinh tế đạt khoảng 72.998 ha.
Hướng tới khu kinh tế trọng điểm của Bắc Trung Bộ
Khu kinh tế Vũng Áng được xác định là khu kinh tế trọng điểm, đa ngành, đa lĩnh vực, trong đó trọng tâm là công nghiệp cơ bản gắn với xây dựng và khai thác hiệu quả khu bến cảng Vũng Áng, Sơn Dương. Hoạt động phát triển cũng được kết nối với hệ thống đường sắt, đường bộ ở cấp vùng, quốc gia và quốc tế.
Theo định hướng, đây sẽ là trung tâm kinh tế và đầu mối quan trọng về giao thông vận tải, giao thương, giao lưu quốc tế của vùng Bắc Trung Bộ. Khu vực đồng thời giữ vai trò cửa ngõ kết nối Trung Lào, Thượng Lào và Đông Bắc Thái Lan với miền Trung và Việt Nam.
Khu kinh tế Vũng Áng được định hướng trở thành một cực tăng trưởng, liên kết chặt chẽ và toàn diện với sự phát triển chung của tỉnh Hà Tĩnh và vùng Bắc Trung Bộ. Khu kinh tế cũng sẽ hỗ trợ, chia sẻ với Khu kinh tế Đông Nam Nghệ An, Khu kinh tế Hòn La và các khu vực phụ cận.
Việc mở rộng ranh giới và diện tích nhằm tạo thêm quỹ đất, không gian phát triển và dư địa đầu tư trong tương lai. Mục tiêu là đưa Vũng Áng trở thành khu vực năng động, trọng điểm của vùng kinh tế Bắc Trung Bộ, qua đó tạo đột phá cho phát triển kinh tế - xã hội của Hà Tĩnh và các địa phương lân cận.
Quyết định cũng đặt ra định hướng nghiên cứu triển khai những mô hình mới như khu thương mại tự do. Đồng thời, Khu kinh tế Vũng Áng sẽ tăng cường liên kết với các khu kinh tế, trung tâm kinh tế và hành lang phát triển trong vùng cũng như trên những tuyến giao thông quốc gia, quốc tế.
Phát triển dựa trên ba trụ cột
Khu kinh tế Vũng Áng sẽ được xây dựng với ba trụ cột gồm công nghiệp luyện kim, năng lượng, chế biến và chế tạo; trung tâm logistics và dịch vụ cảng biển; cùng lĩnh vực thương mại, dịch vụ. Các ngành công nghiệp hỗ trợ cũng sẽ được phát triển đồng bộ với khu liên hợp công nghiệp luyện kim, công nghiệp chế biến, chế tạo và trung tâm điện lực.
Những lĩnh vực trên sẽ gắn với cụm cảng nước sâu Vũng Áng - Sơn Dương, đồng thời phải bảo đảm hiệu quả tổng hợp về kinh tế - xã hội, quốc phòng, an ninh và bảo vệ môi trường. Kết cấu hạ tầng của khu kinh tế được định hướng phát triển đồng bộ, hiện đại và gắn chặt với hệ thống cảng nước sâu.
Bên cạnh công nghiệp và cảng biển, Khu kinh tế Vũng Áng sẽ phát triển các dịch vụ logistics, vận tải, thương mại, công nghệ thông tin, du lịch, giáo dục và y tế chất lượng cao. Các loại hình dịch vụ này được định hướng kết nối thuận lợi với thị trường trong nước và quốc tế, đồng thời góp phần đẩy nhanh quá trình đô thị hóa của tỉnh Hà Tĩnh.
Việc phát triển các khu chức năng phải đồng bộ với hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội và khả năng đáp ứng về tài nguyên, năng lượng cùng những điều kiện thiết yếu khác. Một số công trình hạ tầng kỹ thuật, kinh tế và xã hội quan trọng của khu kinh tế cũng sẽ được triển khai.
Khu kinh tế được định hướng hình thành các chuỗi liên kết và chuỗi giá trị, qua đó nâng cao giá trị gia tăng và năng lực cạnh tranh. Quá trình phát triển đồng thời hướng tới thúc đẩy tăng trưởng, chuyển dịch cơ cấu kinh tế và cơ cấu lao động theo hướng công nghiệp hóa, hiện đại hóa.
Theo quyết định, Vũng Áng sẽ từng bước trở thành cực phát triển trọng tâm ở phía Nam của tỉnh Hà Tĩnh. Khu kinh tế cũng được định hướng liên kết với vùng Nam Hà Tĩnh - Bắc Quảng Trị.
Ưu tiên dự án công nghệ tiên tiến, giá trị gia tăng cao
Một trong những nhiệm vụ được đặt ra là hoàn thiện môi trường đầu tư, kinh doanh theo hướng thuận lợi và thông thoáng. Khu kinh tế sẽ thu hút các nhà đầu tư trong và ngoài nước tham gia phát triển kết cấu hạ tầng, sản xuất và kinh doanh.
Hoạt động thu hút đầu tư được thực hiện có chọn lọc, ưu tiên những dự án sử dụng công nghệ tiên tiến và tạo ra giá trị gia tăng cao. Các dự án có khả năng liên kết, tạo hiệu ứng lan tỏa và phù hợp với định hướng phát triển của vùng, của tỉnh cũng thuộc nhóm được ưu tiên.
Quá trình phát triển được kỳ vọng tạo thêm nhiều việc làm, đồng thời tăng cường đào tạo và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực. Khu kinh tế sẽ từng bước hình thành trung tâm đào tạo nhân lực chất lượng cao của vùng, phù hợp với nhu cầu phát triển và khả năng huy động, cân đối nguồn lực theo từng giai đoạn đầu tư.
Song song với mục tiêu phát triển kinh tế, Khu kinh tế Vũng Áng phải bảo đảm môi trường sinh thái và giữ vững quốc phòng, an ninh trên địa bàn cũng như tại các khu vực phụ cận. Việc phát triển được định hướng hài hòa giữa các mục tiêu kinh tế, văn hóa, môi trường và quốc phòng, an ninh.
Lộ trình phát triển đến năm 2050
Trong giai đoạn 2026-2027, Hà Tĩnh sẽ hoàn thành Quy hoạch chung Khu kinh tế Vũng Áng mở rộng và một số quy hoạch phân khu tỷ lệ 1/2.000 đối với những phân khu quan trọng. Đây là cơ sở để tạo điều kiện phát triển nhanh khu kinh tế trong các giai đoạn tiếp theo.
Cũng trong giai đoạn này, một số công trình hạ tầng lớn sẽ được xây dựng hoặc khởi công xây dựng, đồng thời hoạt động xúc tiến thu hút các dự án đầu tư trong và ngoài nước được đẩy mạnh. Các công việc cụ thể sẽ được triển khai sau khi Thủ tướng Chính phủ quyết định mở rộng, điều chỉnh ranh giới Khu kinh tế Vũng Áng.
Giai đoạn 2028-2030 đặt mục tiêu bước đầu vận hành hiệu quả những công trình và dự án đã được xây dựng. Kết cấu hạ tầng trên toàn khu kinh tế sẽ tiếp tục được hoàn thiện đồng bộ, nhất là hạ tầng đô thị, công nghiệp và dịch vụ.
Sau năm 2030, Khu kinh tế Vũng Áng tiếp tục thu hút các dự án đầu tư và nghiên cứu triển khai một số mô hình khu công nghiệp, dự án sản xuất mới. Đến giai đoạn 2031-2050, hệ thống kết cấu kinh tế và xã hội của khu kinh tế được định hướng hoàn thiện theo hướng đồng bộ, hiện đại.
Quá trình đô thị hóa cũng sẽ được đẩy nhanh trong giai đoạn này, hướng tới hình thành diện mạo một đô thị đáng sống, xanh và thông minh với các dịch vụ chất lượng cao. Quyết định số 1918/QĐ-TTg đồng thời thay thế Quyết định số 72/2006/QĐ-TTg ngày 3/4/2006 và Quyết định số 19/2010/QĐ-TTg ngày 3/3/2010 của Thủ tướng Chính phủ.
Khu kinh tế Vũng Áng (KKT Vũng Áng) được thành lập theo Quyết định số 72/2006/QĐ-TTg ngày 03/4/2006 của Thủ tướng Chính phủ, có tổng diện tích 22.781 ha, nằm trên địa giới hành chính của 04 phường (Vũng Áng, Sông Trí, Hải Ninh, Hoành Sơn) là đầu mối tụ hội của giao thông thủy bộ, có cụm cảng nước sâu Vũng Áng - Sơn Dương công suất 82 triệu tấn/năm, có thể tiếp nhận tàu 30 vạn tấn; kết nối hệ thống đường bộ cao tốc Bắc - Nam, Quốc lộ 1A, Quốc lộ ven biển, Quốc lộ 12C kết nối hành lang Đông - Tây với nước Lào và vùng Đông Bắc Thái Lan. KKT Vũng Áng là điểm đến của hàng trăm dự án đầu tư trong và ngoài nước, với tổng số vốn quy đổi hàng chục tỷ USD.
Đây cũng là một trong các khu kinh tế ven biển trọng điểm đời đầu cùng Chu Lai và Dung Quất). Hiện nay, Khu kinh tế Vũng Áng được xác định là một trong 8 Khu kinh tế ven biển trọng điểm của quốc gia.
Một số dự án nổi bật tại Khu kinh tế Vũng Áng phải kể đến như Nhà máy sản xuất thép VinMetal, dự án có tổng vốn đầu tư gần 80.000 tỷ đồng và quy mô hơn 461 ha tại Khu công nghiệp Vinhomes Vũng Áng. Dự án đã được Vingroup khởi động tại Vũng Áng, đánh dấu bước mở rộng của tập đoàn này sang lĩnh vực công nghiệp nặng.
Khu vực này cũng là nơi đặt Khu liên hợp gang thép và Cảng Sơn Dương Formosa. Dự án có công suất giai đoạn I là 7,5 triệu tấn mỗi năm và tổng vốn đầu tư được công bố lên tới 16 tỷ USD.
